Παρασκευή, 16 Απριλίου 2021

"Οι αδέσποτοι - εις μνήμην απόντων Ποιητών"

  

            (…) Ανθρώπινη επινόηση ο χρόνος. Δεν υπάρχει.

Κίνηση μόνο και φθορά σ’ όλα τα σύμπαντα.[1]

Οι αδέσποτοι είναι η τρίτη ποιητική συλλογή του Νίκου Δόικου με την οποία καταπιάνομαι τον τελευταίο καιρό και αυτό μου δίνει την σπάνια ομολογουμένως ευκαιρία να έχω αυτό που θα λέγαμε μια γενικότερη αίσθηση, μια άποψη για ό,τι πλανάται πάνω από τους στίχους. Η τρυφερότητα και οι «στρογγυλεμένες γωνίες» στην σκέψη του Νίκου Δόικου είναι κι εδώ παρόντα, όπως επίσης και το αρκούντως πομπώδες ύφος που τελικά αποτελεί ένα είδος ιδιότυπης υπογραφής και που από ένα σημείο και μετά ενσωματώνεται στην συνολική οπτική και δεν βαραίνει.

Το πρώτο ενδιαφέρον στοιχείο σ’ αυτή τη συλλογή που ταυτόχρονα αποτελεί και συνολικό leitmotif στη δουλειά του Δόικου είναι η επίκαιρη διάσταση της γραφής του. Εγωκεντρική; Πέραν πάσης αμφιβολίας, αλλά επίσης και βαθιά, ανυπέρβλητα ανθρωποκεντρική, με το βλέμμα σχεδόν αποκλειστικά στραμμένο στο άτομο του σήμερα, του τώρα. Η έμπνευση αντλείται από τα συμβαίνοντα, από το περίγραμμα μιας πραγματικότητας που διαρκώς μεταβάλλεται και που συχνά κινείται στα άκρα, οι στίχοι του Δόικου επιχειρούν μια απεικόνιση της αγωνίας του περιβάλλοντος, ρεαλιστικής όσο και υπαρξιακής. Υπάρχει δράση στα ποιήματά του και φως, συμβαίνουν πράγματα. Με πολλά ρήματα και ελάχιστα σημεία στίξης, με ενδιαφέρουσα αφηγηματικότητα και κάποιες φορές ακόμα και σασπένς, δημιουργείται αγωνία, παράγεται ένταση. Αυτό είναι κέρδος.

Ο Νίκος Δόικος προσβλέπει σε μια ισορροπία ανάμεσα στο παρελθόν που μας κυνηγάει και ταυτόχρονα μας διδάσκει, και στο παρόν που είναι το μόνο πραγματικά ρεαλιστικό χαρτί μας σ’ ένα παιχνίδι που κλίνει ξεκάθαρα υπέρ της αλλοτρίωσης. Η εικόνα του κόσμου όπως σκιαγραφείται στους αδέσποτους είναι ζοφερή μεν, αναστρέψιμη δε, ο άνθρωπος είναι αυτός που θα κάνει όλες τις ανατροπές που χρειάζονται και που στο τέλος θα δικαιωθεί από τις επιλογές του. Η συλλογή έχει ένταση επειδή ο Νίκος Δόικος προσπαθεί και τελικά επιτυγχάνει να πλησιάσει μεταξύ τους την ανάμνηση και τα παρόντα δεδομένα που συνεχώς ανατρέπονται και μάλιστα με ταχύτητες τέτοιες που δεν αφήνουν ίχνη, δεν έχουν παρελθόν, ούτε αποτύπωμα. Βρισκόμενος λοιπόν μετέωρος ανάμεσα σε κάτι που δεν υπάρχει πλέον και σε κάτι που αύριο δεν θα θυμάται κανείς, ο ποιητής προσπαθεί να τοποθετηθεί στον χώρο και ταυτόχρονα να οριοθετηθεί από αυτόν. Δεν είναι εύκολο το εγχείρημα και στο τέλος θα καταμετρηθούν απώλειες, αν όμως ο αναγνώστης βρεθεί να αναρωτιέται και να σπρώχνει τα όρια από το ίδιο του το μέλλον, τότε Οι αδέσποτοι θα έχουν θετικό πρόσημο.

 

Παρακάτω σημειώνω ένα από τα ποιήματα που μου άρεσαν περισσότερο:

Της Μιμής[2]

Όπως τα μάρμαρα

η σμίλη του γλύπτη,

όπως τις πόρπες

το καλέμι του αργυροχρυσοχόου,

τα χέρια σου ο χρόνος χαϊδεύει

σαν το νερό που το χώμ’ αυλακώνει

            κι ανθίζουν όλα κι ομορφαίνουν.


Κρις Λιβανίου

[1]Νίκος Δόικος, Οι αδέσποτοι – εις μνήμην απόντων Ποιητών, εκδ. Κοράλλι, Αθήνα 2020, στ. 14-15, σελ. 63.

[2] σελ. 53.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου