Πέμπτη, 6 Φεβρουαρίου 2020

Μικρή ανθολογία για τους πρόσφυγες IV


Σε συνέχεια της πρώτης, της δεύτερης και της τρίτης μικρής ανθολογίας που έχουμε δημοσιεύσει στο παρελθόν, παρουσιάζουμε άλλη μία, την τελευταία, με το θέμα των προσφύγων στην ποίηση.


ΝΙΚΗ ΑΝΔΡΙΚΟΠΟΥΛΟΥ
(από τη συλλογή Ο μωβ άνθρωπος, εκδ. Γαβριηλίδης, 2016)

ΜΕΡΕΣ ΠΟΡΕΙΑΣ
Λικνίσου λικνίσου βαρκούλα
τίποτα δεν είναι αληθινό ούτως ή άλλως.
Ο θάνατος στις μέρες μας
είναι μια φανταστική κοπέλα,
η αδερφή μας στην ακτή
που γεννάει το άλφα και το ωμέγα
μήπως και μιλήσουμε
ποτέ ξανά.

Λικνίσου λικνίσου βαρκούλα
τίποτα δεν είναι αληθινό ούτως ή άλλως.
Μικρή η αυλή
που ζεσταίνει ο ήλιος,
έλα και κρύψου.
Έλα και κρύψου,
λικνίσου και κρύψου βαρκούλα.

Είσαι κατά πολύ μικρότερη
από μια κουκκίδα στο σύμπαν.


ΕΦΗ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ
(από τη συλλογή Ήχος από νερό, εκδ. Ενδυμίων, 2010)

ΝΑΥΑΓΟΙ
Ξεβράστηκαν
στη στεριά της μέρας
κάποιοι κρατώντας κομμάτι νύχτα
και άλλοι θάλασσα
όσοι γλύτωσαν είχαν κιόλας ξεχάσει
οι άλλοι νεκροί ακόμη
μα προπαντός πλυμένοι
στέγνωναν στις πέτρες
ο καιρός δεν τους ξεχώριζε
και αυτοί πού σώθηκαν
και οι άλλοι άφησαν πίσω
τις κομμένες τους ουρές.


(από τη συλλογή Χάρτης Ναυαγίων, εκδ. Μετρονόμος, 2017) 

ΜΙΚΡΕΣ ΟΔΥΣΣΕΙΕΣ
Ποιος έφυγε; Ποιος μένει πίσω;
Μη ρωτάς. Ρίζες βαθιά θα ρίξουμε στο χώμα
θα σκάψουμε θα χωρέσουμε

Ποιος έφυγε; Ποιος μένει πίσω;
Δείξε μου το χωράφι με τις νάρκες
–είναι οι δικές μου πεταλούδες– κι εκείνους τους σταθμούς χτισμένους
με γκρεμισμένες λέξεις και πυρετό χλωμών παιδιών

Ποιος έφυγε; Ποιος μένει πίσω;
Τίποτα δεν ξέρω. Βλέπω δρόμο μόνο δρόμο
και μια γη επίπεδη που έγινε σκοτάδι από πέτρες

Ποιος έφυγε; Ποιος μένει πίσω;
Χώμα γυμνό και φωτιά

Τίποτα δε γνωρίζω που να μην είναι θάνατος
τίποτα που να μην είναι σπόρος


(από τη συλλογή Έρημος όπως Έρωτας, εκδ. Μετρονόμος, 2015)

ΝΑΡΚΟΠΕΔΙΟ
Κι αν ο τοίχος
είναι κάτι περισσότερο;

Ας πούμε
ένα τοπίο απέραντο
έρημος ή ναρκοπέδιο
που διασχίζεις
σαν δραπέτης συμβάντων
δραπέτης ζωής
συχνά με την πλάτη σύρριζα
κι άλλες
έχοντας κατά νου τον πυροβολισμό
η μια έκρηξη ακαριαία
έτσι
χιλιοστό χιλιοστό
μέχρι το μαύρο δάσος
με τα πανύψηλα ρολόγια
και τα άφωνα πουλιά στους λεπτοδείχτες
τα άφωνα πουλιά
του φόβου.


ΝΤΕΜΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ
(από τη συλλογή Στίχοι για υγρούς θανάτους, αυτοέκδοση, διαθέσιμη από την Ανοικτή Βιβλιοθήκη)

ΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΕΣ
Προνόμιό του
φέρει το ανάθεμα
πάντοτ' ο ξένος.

Εμβόλιό του,
η κακία του κόσμου
ενδοφλεβίως.

Του ευαυτούλη
η φοβερή κατάντια,
επιδημία.

Την αφεντιά μας μόνο,
χρυσοκέντητη:
Καπιταλισμός!



ΜΑΡΙΑ ΛΑΤΣΑΡΗ
(από τη συλλογή Εν δυνάμει πραγματικότητα, εκδ. Μανδραγόρας 2016)

ΕΙΝΑΙ ΟΛΑ ΙΔΙΑ
Μικρούλης έπαιζες στο πάρκο της γειτονιάς
κι εγώ σε χάζευα,
το πέταγμα ενός μόνο χελιδονιού
ανάμεσα στ’ άλλα,
στο ίδιο πάρκο
τιτιβίζεις τώρα με τον πρώτο σου έρωτα
γυμνασιόπαιδο κι έφηβος πια

την ίδια ώρα

ο συνομήλικος σου Αμάρ
πίσω απ’ το οδόφραγμα στη Νταράγια
αφήνει κάτω τ’ όπλο του
για να χαϊδέψει τον Γκομέισα
το νεογέννητο κουτάβι

ο εντεκάχρονος Γιονούς
στον καταυλισμό στη Λέσβο
παίζει μπάλα χαρούμενος
γιατί φορά τη φανέλα του Μέσι

η Τζαμίλ στην ουρά για το συσσίτιο
στο φυλάκιο της Ειδομένης
κάνει τη ρεπόρτερ με ένα αυτοσχέδιο μικρόφωνο
και η Αλζίνα με τη Μελέκ πνίγουν τα γέλια τους
πίσω απ’ τις πολύχρωμες μαντίλες

Τα παιδιά είναι όλα ίδια




ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΛΙΑΤΖΟΥΡΑ
(από τη συλλογή Αποκαΐδια ηθικής, εκδ. Βακχικόν, 2017)

ΡΙΤΣΩΝΑ CAMP
Δρόμοι αλληλέγγυοι κονβόι
πολυτελών αυτοκινήτων με πραμάτεια
φορτωμένοι κωλόχαρτο σερβιέτες αντιψειρικά φρούτα λαχανικά
στης Ριτσώνας τις στροφές αγωνιζόμαστε
σε ταχύτητα ποιος στον καταυλισμό
των ψυχών καταγραφεί επιδείξει μαρτυρήσει στο φλας
των Ιουδαίων.
Και όταν αυτά χάσουν το ενδιαφέρον
της αποκλειστικότητας και στραφούν
αλλού, να κατηφορίσουμε και μεις
σε πνεύμα αγαλλίασης θαλπωρής
πως χρέος κάναμε και απόψε.

Και οχυρωμένοι πια στα μικροαστικά μας σαλονάκια παραγγέλνοντας καφέ λάτε
κάνουμε ζάπινγκ ή γκουγκλάρουμε ή ποστάρουμε
σε ποια περιοχή
μπορούμε πόνο ανθρώπινο
αύριο να καμουφλάρουμε.

Η ελπίδα ωστόσο σάπισε.
Σάπισε το πορτμπαγκάζ.


ΕΙΔΟΜΕΝΗ
Πολύχρωμη μυρμηγκοφωλιά η Ειδομένη
Πολύβουο μελίσσι
Προορισμός δημοφιλής για τον προσφυγικό τουρισμό.
Το πακέτο περιλαμβάνει μεταξύ άλλων περιηγήσεις
στις φυσικές ομορφιές του τόπου
σε συρματοπλέγματα ηλεκτρόπληκτα
σε αγρούς λιοπύρινους
σε βάλτους και ποτάμια ανθρωποφάγα.
Επίσης συμπεριλαμβάνει
έναστρες διανυκτερεύσεις
αναζωογονητικά λασπόλουτρα
συμμετοχή στο παιχνίδι της χαμένης πατρίδας
συναναστροφή με γηγενείς κοσμοκράτορες
επαναπροσδιορισμό της ταυτότητας
και άλλα πολλά…
(που δεν αναφέρονται εδώ, λόγω οικονομίας Ιστορίας).

Εμπειρία μοναδική.
Θα μείνει σε σας και στους απογόνους σας αξέχαστη.

Τιμή ευκαιρίας.
Στις δύο ψυχές η τρίτη δώρο.

Υ.Σ. Η φωτογράφιση και βιντεοσκόπηση απαγορεύονται ρητώς. Μεριμνεί το πρακτορείο ψυχών για τη διάνθιση των αναμνήσεών σας στα συγγράμματα της σύγχρονης Ιστορίας.



ΝΕΚΤΑΡΙΑ ΜΕΝΔΡΙΝΟΥ
(από τη συλλογή Σύννεφα στο νερό, εκδ. Μελάνι, 2018)

ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ
Έχω επιζήσει, είμαι πια ασφαλής,
έχω δύο μερίδες φαγητού την ημέρα,
ένα στρώμα, μια κουβέρτα,
ένα ζευγάρι παπούτσια χαρισμένα·

τις νύχτες, τα όνειρά μου, είναι γεμάτα νεκρούς,
φίλους μου, συνομηλίκους μου,
δεν αποστρέφουν το πρόσωπο,
όπως κάνουν συνήθως οι νεκροί,
μα με κοιτούν γελώντας και με πειράζουν
- Τι έμεινες να κάνεις εκεί; ρωτούν
κι εγώ κάνω να πλησιάσω
μα έρχεται η μάνα (νεκρή κι αυτή) και με μαλώνει
- Πάλι μαζί τους ήσουν;
Μείνε, σου είπα, μακριά
και με σπρώχνει αποφασιστικά
σε ένα συρματόπλεγμα πρωινό,
που με κρατάει στον αριθμό των διασωθέντων,
των ζωντανών·

έχω επιζήσει , είμαι πια ασφαλής,
έχω δύο μερίδες φαγητού την ημέρα,
ένα στρώμα, μία κουβέρτα,
ένα ζευγάρι παπούτσια χαρισμένα,
άπειρες μνήμες
απ’ τις οποίες αποστρέφω
καθημερινά
το πρόσωπό μου.


ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΣΑΚΑΛΗΣ
(από τη συλλογή Κυτίο κρυφών ονείρων, εκδ. Ενδυμίων, 2015)

ΚΑΘΑΡΤΗΡΙΟ
Ξεκινούν τα καραβάνια
ατέλειωτοι άνθρωποι
απέραντη φρίκη
διασχίζουν ερήμους
περνάνε ποταμούς
κουβαλούν τον πόνο τους
πρόσωπα αυλακωμένα
από τις σφαίρες
και τη μοναξιά
μία ουτοπία στο μυαλό
τους κινεί μπροστά
εικόνες παραδεισένιες
η κόλαση είναι πίσω
γεμίζουνε καράβια
άλλοι πνίγονται
άλλοι επιβιώνουν
κι αφού συρθούνε στη στεριά
τους περιμένει καθαρτήριο
μία άλλη κόλαση
χωρίς καμιά υπόσχεση
γι’ αυτό που ψάχνουν.



ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΙΔΗΡΑ
(από τη συλλογή Silver alert, εκδ. Κέδρος, 2016)

ΑΝΗΜΕΡΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ
για τον Θοδωρή μου

«Θέλω ένα “ραγδοφωνάκι”», είπε
ενώ οι μάγοι εσαεί προσέφεραν
στη χάρη Του σμύρνα, λιβάνι και χρυσό.
Το ‘βαλε στα βραχέα, στα μακρά και στα FM.
Ανάμεσα σε ροκ, σε ραπ και γιορτινούς
ήχους χαρμόσυνους, παράταιρη
ξεπήδησε η είδηση, πως:
«…ανάμεσά τους είκοσι τέσσερα παιδιά
στην πάλη με τα κύματα χάθηκαν στο Αιγαίο».
Γύρω μου η θάλασσα, που ‘χε εισβάλει ξαφνικά
μες στο δωμάτιο, αρχίζει να ξερνά μικρά κουφάρια
στους τοίχους, στα ταβάνια, στα πατώματα.
Ο Τζεμάλ, θα πρέπει να ‘ναι συνομήλικος
του Θοδωρή μας, απλώνει ικετευτικά
τα μελαμψά χεράκια του σ’ εμένα,
μα πνίγεται κι αυτός μπροστά στα μάτια μου.
Στο μεταξύ τ΄ άλλα παιδιά,
τελείως ξεκομμένα απ’ τη σκηνή, ανοίγουν δώρα,
παίζουν, γελούν, χορεύουνε
γύρω απ’ το πεθαμένο έλατο
με τις αστραφτερές, εύθραυστες μπάλες.

Τέλειωσε η γιορτή,
η θάλασσα αποτραβήχτηκε μεμιάς
στα όριά της, κι ο Θοδωρής
αποκοιμήθηκε με το «ραγδοφωνάκι» του
αγκαλιά. Η μάνα του τον
απιθώνει τρυφερά
στην ιδιωτική, μικρή του φάτνη.

«Χριστέ μου, φύλαγέ τον!»


ΜΑΡΙΑ ΣΚΟΥΡΟΛΙΑΚΟΥ
(από τη συλλογή Χρώμα αύριο, εκδ. Λαμιακός Τύπος, 2015)

ΔΕΛΤΙΟ ΣΥΜΒΑΝΤΩΝ
Βρέχει θανατηφόρες παιδικές χαρές.
Η Μεσόγειος ξερνάει μετανάστες.
Δυο φίλοι αποχωρίζονται στην άσφαλτο
με πορφυρό μαντήλι στην καρδιά τους.

Στο χάρτη ολοκαυτώματα ψυχές
καθώς του ήλιου οι καταδότες παρελαύνουν.
Χέρια που αλλάζουνε χαρτονομίσματα νεκρά.
Σκάφη που αναζητούν χαρτιά αξιοπλοΐας.

Κάνει πολλούς βαθμούς ντροπή.
Κι η άνοιξη πεσμένη καταγής
να την κλωτσούν διάττοντες αστέρες.
Άνοιξη καρφωμένη στο σταυρό
μες στο θλιμμένο πίνακα του Ελ Γκρέκο


Ανθολόγηση:
Χριστίνα Λιναρδάκη

  • για το στίγμαΛόγου

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου