Τετάρτη, 19 Ιουλίου 2017

"Τείχη βουνό" του Γιάννη Πετράκη

Ποίηση. Ή μήπως όχι; Τα Τείχη βουνό, η τρίτη συλλογή του Γιάννη Πετράκη, αποτελείται από 55 μικρά κείμενα που αξιώνουν ποιητικό ρόλο και αυτό γιατί είναι γραμμένα με αυθεντική ποιητική διάθεση. Θα μπορούσαν επίσης να θεωρηθούν μικρά δοκίμια ή φιλοσοφικοί στοχασμοί, τόσο ευθύβολοι είναι οι αφορισμοί με τους οποίους καταλήγουν τα περισσότερα, μετά τη βάσανο στην οποία τα έχει υποβάλει ο ποιητής, με την αιχμηρότητά του και το ευθύβολο του συλλογισμού του.

Αυτά που τον απασχολούν στη συλλογή είναι η φρικαλεότητα του κόσμου στον οποίο ζούμε (όταν το κυρίως πιάτο θα σερβίρεται στο ετήσιο δείπνο της λέσχης Μπίλντερμπεργκ, στην άλλη όχθη της ζωής δισεκατομμύρια υπάρξεις θα πλαγιάζουν νηστικές), η γελοιότητα που διέπει την ύπαρξή μας (στιχάκια οι άνθρωποι [...] που ομοιοκαταληκτούν στο χώμα) και η γενικότερη παραδοξότητα την οποία αναπαράγουμε σαν να ήταν μια υπόθεση που δεν μας αφορά (όλβιοι εμείς κάθε πρωί ξυπνάμε με τη γεύση του λωτού στο στόμα).

Ο  κοινωνικός προβληματισμός είναι ένας από τους δύο βασικούς θεματικούς άξονες της συλλογής και παραδίδεται στον αναγνώστη με δύο τρόπους: μέσα από την ποιητικότητα και μέσα από το χιούμορ. Όσον αφορά τον πρώτο, κρίνεται απολύτως επιτυχημένος (Καυσαέρια πληρώνουν τα πνευμόνια της πόλης [...] Ο πολιτισμός μετράει το μπόι του σε οκτάνια [...] Οι αφέντες αποδίδουν μονοξείδιο του γελοίου στο "Χάλκινο γένος" ή στο "Συστατικά": Κάθε μεγαλόπρεπη πολιτεία χρειάζεται τα περιστέρια στις πλατείες της να ραμφίζουν τα άγχη της [...] χρειάζεται και τριγύρω βουνά, να περιορίζουν κάπως την κηλίδα της στο στερέωμα). Όσον αφορά τον δεύτερο, είναι αρκετές οι περιπτώσεις που το χιούμορ δεν καταφέρνει να μεταλλαχθεί σε ειρωνεία ή σαρκασμό, παράγοντας ένα αμφίβολο αποτέλεσμα (αχόρταγα κατάπινε μυστικά κι απόκρυφα και μεγάλωνε [...] Μια τεράστια κλειδαρότρυπα τώρα στη μέση του έρημου τοπίου, που κανένα κλειδί δεν μπορεί να ξεκλειδώσει τα μυστικά της. Μια κλειδαρότρυπα που υποφέρει από δυσπεψία και μοναξιά).

Ο δεύτερος βασικός θεματικός άξονας είναι ο ψυχισμός του ανθρώπου σε έναν κόσμο που τον μάχεται και τον καταργεί, σε έναν κόσμο όπου ο άνθρωπος όχι μόνο νιώθει, αλλά και αποδεικνύεται πολύ λίγος. Εδώ ο Γιάννης Πετράκης δίνει ωραία λυρικά δείγματα:

Επούλωση
Έμεινα πάλι συντροφιά με τα ολοπόρφυρα σύννεφα του δειλινού. Βαμβάκι με ιώδιο στις πληγές άλλης μιας μέρας.

Ο γέρος
Γέρος πια, παραδομένος στις ορέξεις του χρόνου, στης ύπαρξής του την τελευταία διαδρομή, κι έπεφταν τα δάκρυα από τις τρύπιες τσέπες της ψυχής του σαν βότσαλα, αποσιωπητικά γεμίζοντας την τελευταία παράγραφο της ζωής του.

Πότε δαγκώνοντας και πότε με τρυφερότητα, ο Γιάννης Πετράκης μας ξεναγεί με εντιμότητα σε μια εκδοχή της ζωής την οποία βάζουμε συνήθως στην άκρη γιατί έτσι βολεύει, μια εκδοχή που τον πληγώνει και την ελαφροπερπατά, μη διστάζοντας ωστόσο να πατήσει δυνατά πάνω στις συμφορές και τα δεινά της. Τα Τείχη βουνό του είναι μια συλλογή που θα σας κάνει να περάσετε τόσο δύσκολα διαβάζοντάς την, όσο δύσκολο θα είναι να μείνετε αδιάφοροι στα μηνύματά της.

Χριστίνα Λιναρδάκη

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου