Παρασκευή, 7 Αυγούστου 2015

Η εξέγερση στους στίχους των Dire Straits και Clash

The Clash
Εκείνη η νύχτα λένε ότι σόκαρε ακόμη και τη βασίλισσα...

...τραγουδούσαν το 1991 οι Dire straits στο Iron Hand σε ανάμνηση της λεγόμενης Μάχης του Όργκριβ (Orgreave Battle)  στο νότιο Γιορκσάιρ,  όπου ανθρακωρύχοι και αστυνομία συγκρούστηκαν με τρομερή σφοδρότητα στη διάρκεια των ριζοσπαστικών εθνικοποιήσεων που προωθούσε η Μάργκαρετ Θάτσερ.

Αυτή ήταν μια από τις καλύτερες στιγμές της ροκ μουσικής καθώς  μπόρεσε ν’ αγκαλιάσει τα πιο γνήσια λαϊκά αισθήματα μιας γενιάς που πάσχιζε να βρει τη θέση της σ’ έναν κόσμο που μετασχηματιζόταν άγρια. Μερικοί στίχοι ακόμα:

Σάρωσαν σαν κύμα στο πεδίο της μάχης...
Η λάμψη των σπιρουνιών στα καστανά πλευρά των αλόγων
Το ιππικό στ' αλήθεια όρμηξε πάνω στους ζυγούς
Ω η σιδερένια θέληση κι η σιδερένια γροθιά
Στην πράσινη κι όμορφη εγγλέζικη γη...
Αλίμονο το 'χουμε ξαναδεί
Πάνοπλοι ιππότες του παλιού καιρού
Οι ίδιοι παλιοί φόβοι, τα ίδια παλιά εγκλήματα
Από τ' αρχαία χρόνια καθόλου δεν έχουμε αλλάξει.

Προς τα τέλη της δεκαετίας του 1970, καθώς η οικονομική ύφεση απλωνόταν επικίνδυνα, περιθωριοποιώντας όλο και μεγαλύτερα σύνολα, συγκροτήματα όπως οι Clash κατόρθωσαν να συλλάβουν το πνεύμα της εποχής σε κομμάτια όπως το περίφημο Guns of Βrixton που περιγράφει τις εφιαλτικές, βίαιες συγκρούσεις της εποχής, με στους Τζαμαϊκανούς μετανάστες να αντιμετωπίζονται απ’ την αστυνομία με μανία πρωτοφανή, σε μια περίοδο εξαιρετικά βίαιη που άφησε ανεξίτηλα αποτυπώματα στην εκπνοή του 20ού αιώνα. Ένα απόσπασμα:

Όταν κλωτσήσουν τη πόρτα σου
πώς θα βγεις έξω
με τα χέρια στο κεφάλι
ή στη σκανδάλη του όπλου σου;

Όταν ο νόμος εισβάλει
πώς θα φύγεις;
χτυπημένος στο πεζοδρόμιο
ή περιμένοντας στην ουρά των μελλοθανάτων;

Τα λεφτά είν' όμορφα
κι η ζωή σου σ’ αρέσει
αλλά σίγουρα η ώρα σου θα ’ρθεί
όπως στον παράδεισο, όπως στην κόλαση

Ξέρεις τι σημαίνει όταν δεν υπάρχει οίκτος (...)
Αντίο στον ήλιο του Brixton

Μπορείτε να μας συντρίψετε
μπορείτε να μας γδάρετε αλλά
θα πρέπει ν’ απαντήσετε στα
όπλα του Brixton.

Και πάλι οι Dire Straits, ίσως η πιο ταλαντούχα  ροκ μπάντα όλων των εποχών, βρήκε έμπνευση στη ζωή των σύγχρονων μισθοφόρων ανά τον κόσμο, που ευδοκιμούν στις πιο τραγικές συνθήκες – και όπως λένε  στο Ride across the river:

Είμαστε οι εκλεκτοί, είμαστε οι παρτιζάνοι ...
Είμαστε έτοιμοι να θυσιάσουμε τις ζωές μας αν χρειαστεί...
Δεν δίνουμε πεντάρα για ποιον γίνεται ο σκοτωμός
 
Τίποτα δεν τους σταματά καθώς η μέρα διαδέχεται τη νύχτα...
Και τραγουδούν καθώς παρελαύνουν με τις σημαίες τους
                                                                          ν’ ανεμίζουν
Είμαι ένας μισθοφόρος, ένα σκυλί του πολέμου
Θα περάσω το πλατύ και βαθύ ποτάμι
Θα περάσω το ποτάμι να βγω στην απέναντι όχθη
Σήμερα στα βουνά, αύριο μες τον κόσμο.

Το ίδιο θέμα  ανέδειξαν πηγαίνοντάς το παραπέρα, κατανοώντας τη φρίκη και τη ματαιότητα του πόλεμου και της αιματοχυσίας και ενώνοντας το παρελθόν με το μέλλον, μέσα απ’ τη μυθολογική ιπποτική παράδοση στο καλύτερό τους κομμάτι, το Βrothers in arms, έναν ύμνο της ροκ μουσικής:

Αυτά τα καλυμμένα από ομίχλη βουνά
Μου παρέχουν τώρα μια στέγη
Όμως η πατρίδα μου
Ήταν και θα είναι οι κάμποι
Κάποια μέρα θα γυρίσεις
Στις κοιλάδες και στα χωράφια σου
Και θα σταματήσεις να καταστρέφεις
Για να ζήσεις ειρηνικά.

Μέσα σ αυτά τα κατεστραμμένα πεδία
Βαπτίσματα του πυρός
Είδα τις δοκιμασίες σου
Όπως οι μάχες κορυφώνονταν
Και παρόλο που μέσα στο φόβο και στην ταραχή
Πραγματικά τραυματίστηκα πολύ βαριά
Δεν με εγκαταλείψατε
Συμπολεμιστές μου....

Τώρα ο ήλιος καταποντίστηκε στη δύση του
Το φεγγάρι υψώνεται
Άσε με να σε αποχαιρετήσω
Όλοι οι άνθρωποι στο τέλος πεθαίνουν
Μα είναι γραμμένο στο φως των αστεριών
Και σε κάθε γραμμή της παλάμης σου
Είμαστε ανόητοι να πολεμούμε ενάντια
Στους συμπολεμιστές μας.

Απόστολος Σπυράκης
Dire Straits, Brothers in Arms

Σημ.: Τους στίχους απέδωσαν στα ελληνικά οι Στάθης Παναγιωτόπουλος, Κώστας Κουτρουμπάκης και Ηλίας Πούρικας.

Δείτε τρεις ακόμη αναρτήσεις για την ποίηση των "σταρ": Michael Stipe & R.E.M., Eddie Vedder και Thorn Yorke.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου