Παρασκευή, 19 Ιουνίου 2015

"Τα στοιχεία και τα στοιχειά" της Κωνσταντίνας Κυριαζή

"Τα Στοιχεία και Τα Στοιχειά", η δεύτερη συλλογή της Κωνσταντίνας Κυριαζή, αποτελείται από δύο ενότητες ξεκάθαρα διαχωρισμένες τόσο σε θεματικό όσο και σε στυλιστικό επίπεδο. Το πρώτο χαρακτηριστικό, αυτό που κερδίζει την πρώτη εντύπωση είναι η ένταση του στίχου, λεξιλογικά παρούσα αλλά και νοηματικά υποβόσκουσα.

Τα γεγονότα ως πηγή σκέψης και ως αφορμή για την εξωτερίκευση συγκινήσεων είναι ηχηρά απόντα, με αποτέλεσμα η συναισθηματική ένταση, μην έχοντας κάπου να στηριχθεί, να εξαπλώνεται και να κυριαρχεί στα ποιήματα. Η ένταση αυτή από ένα σημείο και μετά ξεφεύγει από το οριοθετημένο περίγραμμα της υποκειμενικής συγκίνησης και μετατρέπεται σε καθαρή αγωνία, σχεδόν σωματοποιημένη, αλλά και σε ένα φόβο ανομολόγητο που θεμελιώνει μια ατμόσφαιρα ταυτόχρονα έλξης και απώθησης. Παράλληλα, η σχεδόν ολοκληρωτική απουσία της στίξης λειτουργεί σε δύο επίπεδα: από την μια πλευρά εντείνει και παγιώνει το συναίσθημα, επειδή η αλληλουχία των λέξεων δεν ορίζεται από την αρχή και το τέλος μιας ποιητικής φράσης, από την άλλη όμως δυσχεραίνει την κατανόηση δεδομένου ότι είναι δύσκολο για τον αναγνώστη να τοποθετηθεί ως προς το κείμενο που έχει στα χέρια του.

Πρόκειται για ένα σύνολο στίχων, αν μπορεί κανείς να δει μια συλλογή τόσο σφαιρικά, που κλυδωνίζεται σε μια εύθραυστη ισορροπία των άκρων: από τη μια υπάρχει η εξωτερίκευση των αισθήσεων και από την άλλη η ισχυρή εσωτερικότητα της γραφής που δεν διευκολύνει -για να το θέσω ευφημιστικά- την σύνδεση της δημιουργού με τον αναγνώστη. 

Είναι ενδιαφέρον το ότι σ’αυτή τη συλλογή δεν λείπει μόνο το γεγονός ως αφετηρία και ως έμπνευση αλλά και οι άνθρωποι: οι ουσιαστικοί πρωταγωνιστές είναι οι πέντε αισθήσεις και κυρίως ο ήχος, η αφή, ο αέρας. Είναι παράξενη η αίσθηση που αφήνει στην ανάγνωση η απουσία του ανθρώπινου στοιχείου. Οι ισορροπίες ανάμεσα στη ζωή και στα φυσικά φαινόμενα, που είναι και το βασικό θέμα της δεύτερης ενότητας, σκιαγραφούνται κάτω από το νέο πρίσμα, αυτό της μη αλληλεξάρτησης. Με μια γλώσσα που είναι κατ’επίφαση μόνο καθημερινή, αλλά στην ουσία ιδιαίτερα δουλεμένη, η Κωνσταντίνα Κυριαζή επιχειρεί να ψηλαφίσει την έκταση που καταλαμβάνει το φυσικό περιβάλλον στην ανθρωποκεντρική προσέγγιση της πραγματικότητας. Αν είχε αποφύγει τον ύφαλο της προσωπικής ποίησης, σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα της κατ’ιδίαν συνομιλίας, η επαφή της με τον αναγνώστη θα κυλούσε απρόσκοπτα σε μια κοινή αλληλουχία συγκινήσεων. 

Ως συνέχεια των "Ένυδρων οροπεδίων", η γραφή της έχει αλλάξει και η θεματολογία επίσης, έχει γίνει πιο ακριβής και δείχνει να έχει σαφή ιδέα για το σημείο στο οποίο θέλει να βρεθεί τελειώνοντας αυτή τη συλλογή. Η εξέλιξη είναι αναμφισβήτητα παρούσα και αυτό μόνο θετικά έχει να φέρει στο μέλλον.

Κρις Λιβανίου


Κάποια από τα ποιήματα που μου άρεσαν περισσότερο:



Αιφνίδια βαρυηκοΐα, ΙΙ

Ακίνητοι
στο κέντρο της δίνης
με διεσταλμένες κόρες
και ξηρασία στο στόμα

σιγή ισχύος

κινείται πλήθος
με γλώσσα δυσφραδή
χαρακτική

επιβάλλεται
ο εξανθρωπισμός της αλαλίας

έπειτα κόπωση
τραύλισμα
«κι εν τη ρύμη του λόγου»
κραυγές
εκ του κέντρου της δίνης
που λαβώνουν ανεπιστρεπτί
την γλώσσα

Αιφνιδίως βωβαίνεσθε




Πλούτος

Τα καλοκαίρια το μεσημέρι
πάντα στο ίδιο δωμάτιο
ξυπόλητη στα χρώματα
με βέρες στα δάχτυλα
και μονόπετρα γράμματα
τα τζιτζίκια ξαποσταίνουν στα παγάκια της βυσσινάδας
κεραμίδια ζαλίζουν τον ουρανό
κι η σιωπή απ’το παράθυρο
αχνίζει ευτυχία

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου