Τρίτη, 8 Ιανουαρίου 2013

"Σκοτάδι και Χάος." Μήπως σημαίνει "Βιβλία ανάξια ανάγνωσης;..."

"Σκοτάδι και Χάος." Όσο κλισέ και αν ακούγεται, δεν παύει μάλλον να είναι μια πραγματικότητα.

Ακόμα και όταν η δημοσιογράφος της International Herald Tribune, Rachel Donadio, αναφέρει με την αφέλειά της ότι η "Δημουλά έχει μια τάση προς το δραματικό", εννοώντας φυσικά ότι αποκλείεται η τωρινή κατάσταση στην Ελλάδα να είναι τόσο... άσχημη, οι λέξεις της Δημουλά χτυπάνε και μένουν πάνω στην πληγή, πιέζοντας: "Σκοτάδι και Χάος."

Όχι ότι είπε κάτι ιδιαίτερο ή σημαντικό. Δεν μας ενημέρωσε για κάτι. Το ξέρουμε ότι επικρατεί σκοτάδι και χάος, όποιον και να ρωτήσεις το ίδιο θα σου πει, εκτός βέβαια και αν ανήκει στην τυχερή ελίτ κάστα που πάσχει από οικονομικό τυμπανισμό (και λογοτεχνικό για όσους πιάνουν πουλιά στον αέρα.)

Όπως πάντα, όμως, οι ποιητές που έχουν μοχθήσει μες στην ειλικρίνειά τους, απορρίπτοντας τα δήθεν, έχουν αποκτήσει το αξεπέραστο δικαίωμα να αποδίδουν βαρύτητα στις πιο καθημερινές και επαναλαμβανόμενες κουβέντες. Το "Σκοτάδι και Χάος" αποκτά μια άλλη οντότητα όταν ξεστομίζεται από τη Δημουλά, πώς να το κάνουμε;





Προσπερνώντας τη μικρή παράγραφο για την ποίησή της, τους στόχους της και τα λοιπά, καθώς και την αφορμή -στην ουσία- της συνέντευξης, τη δημοσίευση δηλαδή μιας συλλογής ποιημάτων στα Αγγλικά από το Πανεπιστήμιο του Yale (μετάφραση: Cecile Margellos και Rika Lesser), φτάνουμε στα δύο βασικά, κατά τη γνώμη μου, στοιχεία της.

Το πρώτο είναι η παραδοχή της Δημουλά ότι παρακολουθεί στενά τον Ευάγγελο Βενιζέλο (παράλληλα φυσικά με το ενδιαφέρον της για τα πολιτικά δρώμενα στη χώρα), το επαίσχυντο αυτό ανθρωπάριο, του οποίου όμως τις ρητορικές ικανότητες, ειρήσθω εν παρόδω, δείχνει να γνωρίζει η Donadio.

Η Δημουλά ομολογεί ότι τον ακούει λόγω του ποιοτικού του λόγου και όχι λόγω της αυθεντικότητάς του, δηλώνοντας πως "είναι πολύ προσεκτικός και γεννημένος ομιλητής." Στην ερώτηση αν πιστεύει λέξη από αυτά που ακούει απαντάει με αφοπλιστική άνεση "όχι." 

Και είναι λογικό αυτό το "όχι", τουλάχιστον για κάποιον σαν τη Δημουλά ή για όσους έχουν τη δυνατότητα να ξεχωρίσουν μεταξύ τεχνικής και ουσίας, αφού στον πυρήνα του καταδεικνύεται η σοφιστεία της πολιτικής ζωής.

Το δεύτερο βασικό στοιχείο της συνέντευξης δεν είναι άλλο από την εμβόλιμη παρέμβαση της Κατερίνας Καρύδη, ο πατέρας της οποίας ίδρυσε τον εκδοτικό οίκο "Ίκαρο" το 1943, που έχει στα πυρομαχικά του, μεταξύ άλλων, τους δύο νομπελίστες μας.

Η Καρύδη ομολογεί και αυτή με τον τρόπο της τη σοφιστεία του οίκου της, μια σοφιστεία που εξαπλώθηκε και μοιάζει σήμερα να έχει αρπάξει από το χαλινάρι μεγάλο μέρος της σύγχρονης ποίησης, εκθειάζοντας την ποσότητα και ρίχνοντας σε δυσμένεια την ποιότητα: "όταν είχαμε χρήματα", λέει η Καρύδη "δεν αγοράζαμε σπίτια και κότερα. Εκδίδαμε βιβλία που ξέραμε ότι κανένας δεν πρόκειται να διαβάσει", αναφέρει συνοψίζοντας την γενική, τωρινή οικονομική κατάσταση των εκδοτικών οίκων, οι οποίοι καταρρέουν ή επιπλέουν οριακά, δια πληρωμής από κενόδοξους συγγραφείς και ποιητές, ως άλλα σύγχρονα ιδρύματα σοφιστικής.

Βρίσκω πολύ όμορφη και εύστοχη αυτή τη διακλάδωση των απόψεων, πολιτικής και ποιητικής σοφιστείας, που εμφανίζεται μέσα στο κείμενο αν κάποιος θελήσει να το διαβάσει με κάπως πιο αναφορική διάθεση.

Τέτοια ειλικρίνεια, ούτως ή άλλως, πάντα έχει μέσα της τον σπόρο της αλλαγής. Ποιος ενδιαφέρεται, θα μου πείτε; Ε, δεν μπορεί, όλο και κάποιος θα υπάρχει εκεί έξω.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου